صحتسنجی شده 
چرا میتوانید به کاربران زیادی میپرسند کد روی طلا نشانه چیست؟ کد طلا نقش شناسنامۀ یک قطعه را دارد و به ما میگوید طلا چقدر خالص است و در کجا یا حتی به چه روشی ساخته شده است. همین کد برای استعلام قانونی اصالت طلا از طریق سامانههای معتبر هم استفاده میشود. در این راهنمای جامع کد طلا، بهطور کامل به معنای حروف و اعداد حک شده روی طلا و روشهای استعلام اصالت طلا میپردازیم.
کد روی طلا نشانه چیست؟
روی بیشتر مصنوعات طلا که امروزه در کارگاههای مجاز تحت نظارت اتحادیۀ طلا و جواهر ساخته میشوند، اطلاعات مهمی از جمله عیار یا خلوص، محل ساخت یا روش ساخت در قالب یک کد حک میشود. با استفاده از این کد که حاوی اعداد و حروفی مشخص است، میتوانید از ارزش و اصالت طلایی که تهیه کردهاید، مطلع شوید؛ پس نباید اهمیت حیاتی کد طلا را بههیچوجه دستکم بگیرید.
کد عیار
قطعۀ طلایی که به دستتان میرسد، در اصل آلیاژی از طلا با فلزات دیگر است و عیار طلا میزان خلوص آن را نشان میدهد. کد عیار حکشده روی طلا هم به این دو شکل نوشته میشود:
- عدد عیار بههمراه حرف K (مخفف Karat): در این روش، خلوص طلا در ۲۴ واحد سنجیده میشود. بهعنوان مثال، عیار ۱۸ نشان میدهد که از ۲۴ قسمت طلا، ۱۸ قسمت آن از طلای خالص تشکیل شده و عیار ۲۴ هم بیانگر خلوص کامل قطعۀ مورد نظر است.
- یک عدد مشخص از ۱۰۰۰: در روش دیگر، عیار یا خلوص طلا بهشکل یک عدد از ۱۰۰۰ نشان داده میشود. مثلاً عیار ۷۵۰ یعنی از هر ۱۰۰۰ قسمت طلا، ۷۵۰ قسمت آن به طلای خالص اختصاص دارد.
در هنگام خرید طلا حتماً به این نکته توجه داشته باشید که فروش مصنوعات طلا با عیار پایینتر از ۱۸ (یا به عبارتی دیگر، زیر عیار ۷۵۰ یا ۷۵ درصد) در ایران غیرقانونی است.
برای رمزگشایی کدهای عیار، باید بدانید که هر رقم عیار چند درصد از خلوص را نشان میدهد. در جدول زیر انواع کد عیار و معنی آنها را بهصورت دقیق مشاهده کنید.
| کد عیار | درصد خلوص |
|---|---|
| ۹۹۹ یا 24K | ۹۹.۹ درصد |
| ۹۱۶ یا 22K | ۹۱.۶ درصد |
| ۸۷۵ یا 21K | ۸۷.۵ درصد |
| ۷۵۰ یا 18K | ۷۵ درصد |
| ۵۸۳ یا 14K | ۵۸.۳ درصد |
| ۴۱۷ یا 10K | ۴۱.۷ درصد |
| ۳۷۵ یا 9K | ۳۷.۵ درصد |
کد محل ساخت طلا
علاوهبر کد عیار، ممکن است کد محل ساخت هم روی طلا درج شود. این کد متشکل از یک حرف متعلق به شهر محل تولید و چند عدد متعلق به واحد تولیدی است. حتی برخی اوقات، نشان سازندۀ طلا هم روی قطعه حک میشود. فرض کنید حرف T246 روی انگشترتان حک شده باشد؛ در اینجا T به تهران اشاره دارد و ۲۴۶ هم شمارۀ مجوز کارگاهی را که طلای شما در آن ساخته شده است نشان میدهد.
گفتنی است که تهران، مشهد و اصفهان سه مرکز اصلی تولید طلا در سطح کشور هستند و خیلی از زیورآلات طلا کد مربوط به این شهرها را دارند.
| کد | شهر |
|---|---|
| T | تهران |
| E | اصفهان |
| M | مشهد |
| W | آذربایجان غربی |
| A | آذربایجان شرقی |
کد رنگ طلا
بستهبه ترکیب فلزات استفادهشده در آلیاژ، یک قطعۀ طلا ممکن است رنگهای متفاوتی داشته باشد. انواع رنگ طلا شامل زرد، سفید، رزگلد و حتی رنگهایی کمیابتر مثل سبز و بنفش میشود. حالا یک سری حروف انگلیسی هم روی طلا حک میشوند که نشاندهندۀ رنگ و ترکیبات آن هستند. در جدول زیر نگاهی به کدهای رنگ طلا داشته باشید.
| کد رنگ | رنگ | بقیۀ ترکیبات آلیاژ |
|---|---|---|
| Y | زرد | نقره و مس |
| W | سفید | نیکال یا پالادیوم |
| P | صورتی | مس |
| RG | رزگلد | مس (مقدار بیشتر) |
| G | سبز | نقره |
کد روش ساخت طلا
امکان دارد روش ساخت طلا هم در قالب یک سری حروف حکشده روی طلا مشخص شده باشد. حالا این حروف حکشده روی طلا نشانه چیست؟ معنی این حروف و تعریف مختصر هر کدام از این روشها را در ادامه ببینید.
- آبکاری طلا (Gold Plated با کد GP): در آبکاری طلا، لایهای نازک از طلا روی فلز پایه قرار میگیرد. طلاهای آبکاریشده ضخامت کمتری دارند و بیشتر در معرض آسیب هستند.
- روکش طلا (Gold Filled با کد GF): در روکش طلا، لایهای ضخیمتر از طلا بهصورت مکانیکی به فلز پایه متصل میشود. طلاهایی که با این روش ساخته میشوند، ضخیمتر هستند و دوام بیشتری دارند.
- آبکاری الکترولیتی (Gold Electroplated با کد GEP): آبکاری الکترولیتی نوعی از آبکاری طلا است که طی آن، از جریان الکتریکی (فرایند الکترولیز) برای قرار دادن یونهای طلا روی سطح فلز پایه استفاده میشود. این روش معمولاً برای زیورآلات بهکار میرود.
کد طلا کجاست؟
باتوجهبه نوع جواهر، محل قرارگیری کد طلا متفاوت است، اما بهصورت کلی، این کدها در قسمتهایی که کمتر در معرض دید هستند حک میشوند تا هم جلوۀ جواهر را خراب نکنند و هم کمتر ساییده شوند. اگر حلقه، دستبند یا جواهرات مشابه دارید، میتوانید در قسمت داخلیشان کد را پیدا کنید و کد گردنبندها هم داخل قفل آنها قابلمشاهده است.
راهنمای گامبهگام استعلام کد طلا
برای استعلام اصالت طلا از جمله جواهرات و طلای آبشده میتوانید از طریق چند کانال رسمی و قابلاطمینان اقدام کنید؛ فقط کافی است کد طلا را در اختیار داشته باشید. در ادامه با این روشها آشنا شوید.
سامانۀ پیامکی سازمان ملی استاندارد ایران
سازمان ملی استاندارد ایران سامانۀ پیامکی ۱۰۰۰۱۵۱۷ را برای سنجش اعتبار طلای خریداریشده و سازندۀ آن راهاندازی کرده است. برای استعلام جواهرات و مصنوعات زینتی میتوانید از این سامانه استفاده کنید. برای این کار، مراحل زیر را طی کنید:
- کد محل ساخت روی طلا را پیدا کنید (مثلاً T246)؛
- حرف G را به قبل آن اضافه کنید (بهطوری که به شکل GT246 شود)؛
- سپس کد را به سرشمارۀ ۱۰۰۰۱۵۱۷ ارسال کنید؛
- درصورتیکه کد معتبر باشد، اطلاعات سازندۀ طلا و وضعیت اعتبار کد برای شما ارسال می شود.
در زمان فرستادن پیامک به سامانۀ پیامکی استعلام، به کوچک یا بزرگ بودن حروف لاتین دقت کنید. در صورت اشتباه، ممکن است سامانه نتواند کد شما را بهدرستی تشخیص بدهد و پیام خطا برای شما ارسال کند.
اگر کد طلای شما نامعتبر باشد یا آن را اشتباه وارد کنید، از شمارۀ ۱۰۰۰۱۵۱۷ پیامکی با این متن ارسال میشود: «شمارۀ سریال طلا اشتباه است».
تماس تلفنی با اتحادیۀ طلا و جواهر
میتوانید از طریق تماس تلفنی با اتحادیۀ طلا و جواهر هم استعلام طلای خود را بگیرید و دربارۀ اصالت و اعتبار آن اطلاعات لازم را کسب کنید. با یکی از شمارههای زیر تماس بگیرید و کد طلا را به اپراتور ارائه بدهید:
- اتحادیۀ طلا و جواهر تهران: ۰۲۱۸۸۹۳۱۸۳۳
- اتحادیۀ طلا و جواهر اصفهان: ۰۳۱۳۲۲۰۷۵۷۲
- اتحادیۀ طلا و جواهر مشهد: ۰۵۱۳۲۲۳۸۵۲۳
سامانۀ ریگیری اتحادیۀ طلا و جواهر تهران
سامانۀ ریگیری تحت نظارت اتحادیۀ طلا و جواهر تهران هم برای استعلام طلای آبشده در دسترس است. با وارد کردن کد انگ طلای آبشده در این سامانه، میتوانید به اطلاعاتی مثل عیار، وزن و تاریخ ریگیری دست پیدا کنید. کد انگ با کد شناسایی طلای آبشده بستهبه محل ریگیری، ۴ یا ۶ رقم دارد. اگر ریگیری در آزمایشگاههای تهران صورت گرفته باشد، کد ۶ رقمی است. در غیر این صورت، کد باید ۴ رقمی باشد.
آیا امکان دارد طلا کد نداشته باشد؟
طلاهایی که در حال حاضر بهصورت مجاز تولید و ریگیری میشوند، کد عیار و بقیۀ کدها برای شناسایی خلوص و اصالت را دارند. با این حال، در برخی از موارد، این احتمال وجود دارد که طلا کد نداشته باشد. این موارد عبارتاند از:
- طلای قدیمی: برخی از طلاهای قدیمی مربوط به دورهای هستند که سیستم کدگذاری و استاندارد فعلی هنوز وجود نداشت. به همین دلیل، ممکن است این دست از طلاها کد نداشته باشند.
- طلای دستساز: برخی از جواهرات سفارشی و دستساز هم که برای شخص تولید میشوند یا تولیدشان محدود است، کد ندارند. برخی از نمونههای دستساز فوقالعاده کوچک و ظریف هم فاقد کد هستند.
- ساییدگی کد: امکان دارد که در طول زمان، کد حکشده روی طلا ساییده و محو شده باشد. اگر طلای مورد نظر قدیمی است، میتوانید این احتمال را هم در نظر بگیرید. البته حتماً در قسمتهای مختلف با دقت بهدنبال بگردید.
- طلای تقلبی و غیراستاندارد: همیشه نبود کد روی طلا به معنای تقلبی بودن آن نیست، ولی در موارد زیادی هم احتمال دارد طلا تقلبی باشد یا بدون رعایت استاندارد در کارگاههای غیرمجاز تولید شده باشد.
از خرید طلای بدون کد خودداری کنید؛ چون این احتمال وجود دارد که طلا تقلبی یا سرقتی باشد و نمیتوانید استعلام اصالت آن را بگیرید.
چگونه طلای بدون کد را تشخیص دهیم؟
هرچند در صورت نبود کد نمیتوان استعلام طلا را گرفت، همچنان روشهایی خانگی برای تشخیص طلا از بدل وجود دارند. رایجترین روشهای خانگی شامل موارد زیر میشوند:
- آزمایش آب: طلا بهخاطر تراکم بالا، داخل آب فرو میرود. قطعهتان را داخل یک کاسه یا لیوان آب بگذارید؛ اگر به ته آن فرو رفت، احتمال دارد طلای خالص و واقعی باشد. با این حال، این روش قابلاتکا نیست؛ چون برخی از بدلیجات هم بهخاطر استفاده از فلزات سنگین، در آب فرو میروند.
- آزمایش آهنربا: طلای خالص خاصیت مغناطیسی ندارد و جذب آهنربا نمیشود. یک آهنربا را نزدیک قطعهتان بگیرید و ببینید که به آن جذب میشود یا نه. البته این روش نمیتواند اصالت طلای شما را تضمین کند؛ چون ممکن است قطعهای از طلای خالص نباشد، ولی همچنان جذب آهنربا نشود.
- آزمایش سرکه: قطعۀ طلای خود را داخل یک لیوان حاوی سرکۀ سفید بگذارید یا کمی سرکۀ سفید روی سطح قطعه بریزید. اگر رنگ قطعه تغییر پیدا کرد، طلای خالص نیست. البته حتماً با آگاهی از نتیجۀ احتمالی این آزمایش به سراغ آن بروید.
- آزمایش فندک: طلای واقعی در برابر حرارت مقاوم است و درصورتیکه در معرض حرارت قرار بگیرد، نه تغییر رنگ میدهد و نه ذوب میشود. یک فندک (ترجیحاً از نوع گازی) را بهمدت حداقل ۱ دقیقه در کنار قطعه روشن کنید. اگر قطعه سیاه شد یا دود کرد، طلای خالص نیست. توجه کنید که این روش، خطر آسیب به خودتان یا قطعهتان را دارد.
روشهای خانگی تشخیص طلا قابلاتکا نیستند و درصد خطای بالایی دارند. پیشنهاد میکنیم برای کسب اطمینان از اصالت و خلوص طلای بدون کد، به متخصص جواهرات یا آزمایشگاهها مراجعه کنید.
جمعبندی
بیشتر طلاهای مجاز، یک کد مشخص برای تشخیص اصالت و پیگیری دارند. حالا کد روی طلا نشانه چیست؟ این کد از اعداد و حروفی تشکیل شده است که عیار یا خلوص، محل ساخت، رنگ یا روش ساخت قطعه را مشخص میکنند. با همین کد، میتوان استعلام طلا را از مراجع معتبر مثل سازمان ملی استاندارد ایران گرفت. در این راهنمای جامع کد طلا، با نحوه رمزگشایی کد طلا و روشهای رایج و رسمی استعلام طلا آشنا شدید.
سوالات متداول
کد طلا تعداد رقم مشخصی ندارد. بستهبه اینکه چه مواردی (مثل عیار، رنگ، محل ساخت یا نحوۀ ساخت) درج شده باشند، تعداد ارقام یا کاراکترها متفاوت خواهد بود. با این حال، اگر منظور کد عیار باشد، معمولاً ۲ یا ۳ رقم (مثلاً 18K یا ۷۵۰) است. در صورتی هم که منظور کد طلای آبشده باشد، این کد ۴ یا ۶ رقم دارد.
۷۳۰ از لحاظ فنی اشاره به خلوص ۷۳ درصدی دارد، اما کد رایجی برای عیار طلا نیست و توصیه میکنیم نسبت به آن محتاط عمل کنید. عیار ۷۵۰ یا به عبارتی دیگر، طلای ۱۸ عیار، استاندارد رایج در ایران است و طبق قانون، فروش طلا با عیار پایینتر از این مجاز نیست.
طلای سفید با کد W شناخته میشود. بهعنوان مثال، اگر حرف W را در کنار عبارت 18K مشاهده کردید، یعنی قطعۀ مورد نظر از جنس طلای سفید ۱۸ عیار است.
حرف A میتواند نشان سازندۀ طلا باشد یا به محل ساخت قطعه اشاره داشته باشد. حرف A کد مربوط به استان آذربایجان شرقی برای مصنوعات طلا است.
۹۲۵ در اصل به نقرۀ ۹۲۵ یا نقرۀ استرلینگ اشاره دارد و عیار معمول برای طلا نیست. گاهی اوقات، این نوع نقره با طلای سفید اشتباه گرفته میشود.
کد XP روی طلا معمولاً دو معنی دارد؛ یکی اینکه طلا آبکاری شده و دوم اینکه قطعه به برند XP تعلق دارد که در اصل یک برند بدلیجات چینی است.
🔗 منابع: Gold Smart | wikiHow | Rays and Riches
